in

Đường cong lãng quên Ebbinghaus là gì?

Nắm vững sự phức tạp của đường cong lãng quên Ebbinghaus để sử dụng bộ não của bạn với công suất tối đa.

Não bộ của bạn sau khi nhận được một thông tin mới, thùy thái dương trung gian của não bạn thường có khả năng lưu thông tin đó vào bộ nhớ trong vài ngày, hoặc thậm chí vài tuần. Tuy nhiên, nếu không sử dụng các phương pháp như spaced repetition hoặc active recall, bộ não của bạn sẽ không thể lưu trữ bộ nhớ đó lâu. Một quá trình thường được gọi là “quên”.

Tốc độ mà sự “quên” diễn ra thường được hình dung như một đường cong và nó được gọi là đường cong lãng quên Ebbinghaus (Ebbinghaus Forgetting Curve). Đường cong này cho thấy sự suy giảm trí nhớ đáng kinh ngạc trong 24 giờ đầu tiên, tiếp theo là sự suy giảm chậm hơn trong những ngày sau đó.

Khái niệm này được giới thiệu lần đầu bởi Hermann Ebbinghaus vào năm 1885, sự tồn tại của đường cong lãng quên này đã được xác nhận vô số lần bởi các nhà nghiên cứu trên các lĩnh vực khác nhau. Gần đây nhất vào các năm 2013, 2015, 2017 và 2021.

Đường cong lãng quên Ebbinghaus là gì? 1
Đường cong lãng quên Ebbinghaus

Tuy nhiên, không phải cứ quên là xấu. Trên thực tế, sự “quên” có một vai trò quan trọng trong trí nhớ của con người ở chỗ nó dẫn đến tỷ lệ lưu lại trong thời gian dài cao hơn. Rốt cuộc, việc quên đi các mẩu thông tin và sau đó nhớ lại chúng là một chiến lược hiệu quả hơn nhiều so với việc đọc lại nhiều lần cùng một thông tin và cố gắng “củng cố” kiến ​​thức theo cách đó.

Đường cong lãng quên Ebbinghaus là gì?

Đường cong sự quên Ebbinghaus là một biểu đồ cho thấy tốc độ trí nhớ của con người suy giảm theo thời gian. Nó được đặc trưng bởi những ký ức trải qua giai đoạn đầu tiên là suy giảm trí nhớ nhanh chóng trong vòng 24 giờ, sau đó là tốc độ suy giảm trí nhớ chậm hơn trong thời gian dài.

Đường cong của sự lãng quên này cho chúng ta thấy rằng:

  • Quên là một phần tự nhiên và cần thiết của cuộc sống.
  • Tránh quên hoàn toàn là một cuộc chiến không bao giờ kết thúc do xu hướng quên mọi thứ tự nhiên của bộ não con người.
  • Gần như tất cả ký ức của chúng ta về một sự kiện nhất định sẽ bị mất trong vòng 24 giờ đầu tiên.
  • Phương pháp học tập và tần suất học tập đóng một vai trò trong tốc độ suy giảm trí nhớ.
  • Việc tránh suy giảm dấu vết trí nhớ được thực hiện tốt nhất bằng cách học qua các lần lặp lại trong thời gian dài hơn là sử dụng phương pháp “nhồi nhét”.

Đường cong quên trong trí nhớ có thể được bù đắp bởi một số yếu tố và kỹ thuật, chẳng hạn như space repetition, active recall và các kỹ thuật ghi nhớ khác như hệ thống thẻ nhớ của Leitner. Những phương pháp này có thể làm tăng tỷ lệ duy trì trí nhớ dài hạn của bạn bằng cách thường xuyên buộc bạn nhớ lại các sự kiện và khái niệm đã quên.

Công thức mà đường cong Ebbinghaus của sự quên được tính như sau: R = exp (-t / S), với R tượng trưng cho khả năng ghi nhớ, t tượng trưng cho thời gian và S là cường độ tương đối của bộ nhớ.

Đường cong lãng quên Ebbinghaus là gì? 2

Làm thế nào để chống lại đường cong của sự lãng quên

Dưới đây là năm cách bạn có thể chống lại đường cong của sự lãng quên:

Dùng active recall

Active recall đề cập đến việc xem lại tài liệu một cách chủ động và tự định hướng với sự trợ giúp của các công cụ như thẻ ghi nhớ hoặc câu đố tự luận. Phong cách học tập này rất khác với việc thực hiện một bài đánh giá thụ động, trong đó người học chỉ cần đọc thông tin mà không cố gắng chủ động nhớ lại những gì họ đã học. Phương pháp này buộc người học tham gia tích cực vào quá trình học tập và suy nghĩ về tài liệu một cách sâu sắc hơn, kết quả là hình thành những ký ức mạnh mẽ hơn.

Bằng cách sử dụng phương pháp active recall, bạn sẽ đảm bảo rằng thông tin có cơ hội lưu lại lâu hơn trong trí nhớ dài hạn của bạn. Bạn cũng sẽ có thể lưu giữ nhiều hơn những gì bạn đã học vì sẽ có các kết nối thần kinh mới được hình thành do các kỹ năng tư duy phản biện của bạn được gắn kết hơn.

Thực hành active recall thay vì xem lại thụ động có lợi cho việc chống lại đường cong quên vì nó:

  • Dẫn đến dấu vết bộ nhớ sâu hơn và mạnh mẽ hơn .
  • Tự kiểm tra bản thân một lần sẽ đạt được kết quả tốt hơn là đọc lại thông tin bốn lần.
  • Buộc bạn phải học mà không có bất kỳ hướng dẫn nào, do đó cải thiện khả năng lưu giữ lâu dài và kết quả kiểm tra kỳ thi.

Sử dụng phương pháp spaced repetition

Spaced repetition đề cập đến việc thực hành lặp lại và nhớ lại thông tin trong những khoảng thời gian cụ thể. Khi bạn xem lại thông tin trong một khoảng thời gian nhất định, bạn sẽ dễ nhớ hơn vì mỗi lần xem lại liên tiếp lặp đi lặp lại các khái niệm giống nhau. Quá trình này làm giảm sự quên, cải thiện khả năng lưu giữ theo thời gian và tận dụng lợi thế của đường cong quên Ebbinghaus.

Đường cong quên Ebbinghaus chứng tỏ rằng khi bạn lặp đi lặp lại thông tin, việc nhớ lại thông tin của bạn trở nên tốt hơn. Lúc đầu, việc luyện tập không hiệu quả vì có nhiều mục mới phải nhớ. Tuy nhiên, khi thời gian trôi qua và ngày càng có nhiều từ ghép vào nhau thông qua việc lặp đi lặp lại, chúng sẽ trở nên đơn giản hơn để nhớ lại vì các đường dẫn thần kinh trong não của bạn trở nên mạnh mẽ hơn.

Kỹ thuật spaced repetition dựa trên khái niệm này. Nếu bạn sử dụng kỹ thuật lặp lại có khoảng cách, bạn sẽ liên tục nhớ lại cùng một thông tin và chống lại sự khởi đầu của đường cong quên. Kỹ thuật lặp lại khoảng cách có thể đặc biệt mạnh mẽ với các công cụ hiện đại như Anki hoặc SuperMemo sử dụng các thuật toán mạnh mẽ để rèn luyện trí nhớ của bạn theo những cách tối ưu nhất có thể.

Hàng trăm nghiên cứu đã nêu bật lợi ích của việc lặp lại cách nhau và những lợi ích này bao gồm:

  • Liên tục cho não của bạn tiếp xúc với cùng một thông tin trong các khoảng thời gian khác nhau.
  • Phát triển dấu vết trí nhớ mạnh mẽ hơn thông qua việc nhớ lại nhiều lần.
  • Việc học lặp đi lặp lại và nhất quán trong các buổi học ngắn sẽ giúp bạn bớt lo lắng hơn cho các kỳ thi.

Sử dụng kỹ thuật ghi nhớ để chống lại đường cong của sự lãng quên

Để làm cho thông tin phù hợp và hấp dẫn hơn, hãy cân nhắc sử dụng kỹ năng ghi nhớ để chống lại sự lãng quên. Việc sử dụng các phương pháp ghi nhớ trong học tập đã có từ năm 477 trước Công nguyên và chúng vẫn hiệu quả hơn bao giờ hết. Sử dụng kỹ năng ghi nhớ giúp bạn ghi nhớ nhiều hơn bằng cách liên kết thông tin đã học với một từ, cụm từ hoặc câu mà bạn đã có trong bộ nhớ dài hạn của mình.

Simon Reinhard , vận động viên trí nhớ đang giữ kỷ lục thế giới có khả năng ghi nhớ thứ tự của toàn bộ bộ bài trong vòng chưa đầy nửa phút, cũng chủ yếu dựa vào việc sử dụng kỹ năng ghi nhớ để nhớ mọi thứ tốt hơn.

Tạo kết nối trong não của bạn với việc sử dụng các phương pháp ghi nhớ có thể giúp bạn:

  • Tạo dấu vết bộ nhớ mạnh mẽ hơn.
  • Giúp mã hóa thông tin vào bộ nhớ dài hạn .
  • Tìm hiểu một lượng lớn thông tin và danh sách có thứ tự một cách tương đối dễ dàng.

Làm cho thông tin có liên quan đến bản thân bạn

Có một kỹ thuật hiệu quả khác giúp việc học và ghi nhớ dễ dàng hơn – làm cho nó phù hợp với bản thân bạn. Thông tin càng liên quan, não của bạn càng dễ dàng tạo kết nối với những gì bạn đã biết và do đó cho phép bạn ghi nhớ nó. Bằng cách kết nối trải nghiệm cá nhân của chúng ta với chủ đề, chúng ta có thể nâng cao khả năng lưu trữ của bộ não và tăng cường khả năng lưu giữ dấu vết trí nhớ.

Có ba cách để làm cho thông tin phù hợp hơn:

  • Kết nối thông tin mới với những gì bạn đã biết.
  • Làm cho tài liệu mới trở nên thú vị hoặc quan trọng đối với bạn nhất có thể.
  • Kết hợp kiến ​​thức mới với mục tiêu và kinh nghiệm cá nhân của bạn.

Bên cạnh sự liên quan và mức độ liên quan, có một kỹ thuật hiệu quả khác để chống lại đường cong của sự lãng quên: tương tác xã hội.

Thêm một yếu tố tương tác xã hội

Ký ức của chúng ta trở nên mạnh mẽ hơn khi chúng ta tích cực tham gia vào quá trình học tập thay vì là người quan sát thụ động. Yếu tố tương tác xã hội này rất quan trọng trong việc chống lại đường cong quên vì nó củng cố các tế bào thần kinh trong não của chúng ta và khiến chúng có nhiều khả năng thiết lập dấu vết trí nhớ lâu dài hơn.

Tham gia vào các tương tác xã hội trong khi xem qua các tài liệu học tập có thể giúp tạo ra một môi trường hiệu quả cho việc mã hóa bộ nhớ. Và, tương tác xã hội không chỉ quan trọng đối với việc tạo ra ký ức mà còn giúp tăng cường khả năng nhớ lại. Tuy nhiên, để việc học tương tác xã hội có hiệu quả, một số nhược điểm của nó như dễ bị phân tâm và thiếu trách nhiệm phải được xem xét.

Dưới đây là một số cách để làm cho tài liệu học tập mang tính tương tác xã hội nhiều hơn:

  • Làm việc theo nhóm nhỏ để giải quyết vấn đề và chia sẻ kiến ​​thức.
  • Thực hiện các thí nghiệm thực hành và giải quyết các thách thức trong thế giới thực.
  • Tham gia vào các cuộc thảo luận trên diễn đàn trực tuyến và cộng đồng người học.

Tại sao đường cong của sự lãng quên lại quan trọng?

Tóm lại, đường cong lãng quên Ebbinghaus giúp chúng ta hiểu rõ hơn về kiểu quên trong ký ức của chúng ta. Nó cho thấy rằng chúng ta có xu hướng quên mọi thứ rất nhanh nhưng hiệu ứng này có thể được kết hợp thông qua nhiều phương pháp khác nhau như lặp lại cách nhau, nhớ lại chủ động và ghi nhớ.

Đường cong lãng quên Ebbinghaus là gì? 3

Trí nhớ của con người là một cơ chế phức tạp có thể hoạt động chống lại chúng ta khi chúng ta già đi, nhưng đó cũng là một cơ chế có thể được tối ưu hóa và cải thiện với sự trợ giúp của các chiến lược cụ thể. Chúng ta có thể đóng một vai trò tích cực trong việc cải thiện khả năng duy trì trí nhớ của mình, và mặc dù không phải lúc nào cũng dễ dàng, nhưng việc đi xa hơn rất nhiều.

Thông qua công việc của mình, Hermann Ebbinghaus đã giúp chúng ta hiểu rõ hơn về cách thức hoạt động của ký ức và vì lý do đó, ông sẽ luôn được coi là một trong những người tiên phong trong lĩnh vực nghiên cứu trí nhớ.

Written by Linh Nguyễn

Mình đang thực hiện trang Trải Nghiệm Số tại địa chỉ trainghiemso.vn, ngoài ra còn là BTV Công Nghệ tại báo VietNamNet. Trang blog này mình tổng hợp lại các bài viết do mình thực hiện, cũng như viết lảm nhảm cho vui.

0 0 votes
Article Rating
Subscribe
Notify of
guest

0 Comments
Inline Feedbacks
View all comments